Woningprijzen opnieuw gedaald, verdere daling in verschiet
De vraag naar koopwoningen is in 2011 opnieuw gedaald. Tegelijkertijd is het aantal woningen dat in de bestaande markt wordt aangeboden verder gestegen. Hierdoor is de prijs onder steeds meer druk komen te staan. Vorig jaar daalde de prijs voor een koopwoning met gemiddeld 2%.
Angst en nieuwe normen
Het stokken van de vraag naar koopwoningen wordt door twee aspecten bepaald. De grote angst onder consumenten voor langlopende financiële verplichtingen, mede in het licht van koopkrachtverlies en toenemende werkloosheid. En – juist om consumenten hiertegen te beschermen – strengere normen ten aanzien van kredietverlening.
Tijdelijke maatregelen versus langetermijnproblemen
Om de ban te doorbreken worden vooral tijdelijke stimuleringsmaatregelen ingezet om consumenten over de streep te trekken. Het tij is daarmee echter niet gekeerd. De vraag is ook of dergelijke maatregelen voldoende impact hebben om de lange-termijnrisico’s weg te nemen die de consumenten op dit moment ervaren.
Meer animo voor huurwoningen
Decennialang is het eigenwoningbezit alleen maar gestegen. Nu neemt echter weer de belangstelling voor huurwoningen toe. Dat is voor het eerst in jaren. Wellicht is sprake van een tijdelijke opleving, maar consumenten kiezen momenteel eerder voor kortetermijnzekerheid dan lange-termijn financiële verplichtingen. Corporaties kunnen de toegenomen vraag niet aan, mede doordat zij gedwongen worden zich op hun oorspronkelijke taakstelling te richten. Dat kan er mogelijk toe leiden dat zij ‘gedwongen’ worden een deel van hun bezittingen te verkopen. Duidelijk is dat het aanbod onvoldoende is om aan de vraag naar een betaalbare huurwoning te kunnen voldoen.
Minder nieuwbouw, signalen van krapte
De dalende vraag in de koopsector en het oplopend aanbod van bestaande koopwoningen resulteert in een afname van de productie van nieuwe woningen. Projectontwikkelaars, woningcorporaties en bouwers passen projecten op grote schaal aan, wat leidt tot minder hoge aantallen en kleinere projecten. Ondertussen stijgt het aantal huishoudens jaarlijks, wat in sommige segmenten nu al leidt tot krapte. Dat is bijvoorbeeld het geval bij de huisvesting van studenten en senioren.
Nu juist veranderen
Ondanks al het negativisme dat de Nederlandse woningmarkt domineert, biedt juist de huidige situatie reden om vernieuwing en hervorming door te voeren. Positief is dat de keuzevrijheid van woningzoekenden is verbeterd. Dat dwingt aanbieders van woningen (ontwikkelaars en beleggers) meer dan ooit om veel klantgerichter te handelen.